o alergii

Alergia – epidemia naszych czasów

Co to jest alergia?
Alergia lub uczulenie jest to nadwrażliwa reakcja układu immunologicznego pojawiająca się wskutek kontaktu organizmu z alergenem. Nadwrażliwość może przyczyniać się do rozwoju poważnych chorób, takich jak: alergiczny nieżyt nosa (ANN), astma alergiczna, atopowe zapalenie skóry (AZS) i alergiczne zapalenie spojówek. 

70%

dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym cierpi z powodu alergii
Najczęściej występujące alergeny wziewne
Alergia wziewna jest najczęściej występującym rodzajem alergii na świecie. Otaczające nas środowisko pełne jest substancji alergizujących. Kontakt z nimi może powodować uciążliwe dla dróg oddechowych objawy. Do grupy alergenów najczęściej powodujących alergię wziewną należą:
Roztocze kurzu domowego

- to niewielkie pajęczaki należące do rodziny Pyroglyphidae. Długość ciała dorosłych osobników nie przekracza 0,35 mm. Warunki wilgotności, temperatury i dostępność pożywienia w miejscach do spania powodują, że w kurzu materacowym występuje najwięcej roztoczy i związanych z nimi alergenów. Najczęściej spotykane są gatunki: Dermatophagoides pteronyssinus i D.farinae. Alergeny występujące w drobinach kału tych roztoczy oznaczone symbolami Der p 1, Der f 1 mają silne właściwości uczulające i zostały uznane jako najczęstsza przyczyna uczulenia na kurz, w tym astmy alergicznej.

pyłki roślin
– są obecne szczególnie
wiosną i latem.
Pojawiają się na zewnątrz, ale także w mieszkaniu.
Gdy pyłek wchodzi w reakcję
w błoną śluzową nosa
lub gardła może wywoływać dolegliwości wielonarządowe: oczu, uszu, nosa, skóry czy jamy ustnej i gardła.
alergeny zwierząt domowych
– jest to kolejna grupa powszechnie uczulających substancji. Głównymi źródłami alergenów pochodzenia zwierzęcego są białka zawarte w ślinie, naskórku i moczu. Wbrew niektórym opiniom, sierść zwierząt rzadko jest alergenem, ale stanowi dobry środek transportowy dla innych alergenów (wydzieliny gruczołów potowych, śliny, moczu).
alergeny grzybów pleśniowych
– stanowią jedną z największych grup żywych organizmów. Fragmenty grzybów, jak zarodniki czy elementy ich grzybni mogą stać się przyczyną dolegliwości alergicznych i rozwoju choroby. Alergia na grzyby najczęściej współwystępuje z nadwrażliwością na inne alergeny wziewne, głównie pyłek roślin lub roztocze kurzu domowego.

alergia na roztocze

Objawy
Chociaż uczulenie na kurz domowy ma charakter całoroczny to przesłanką diagnostyczną jest zaostrzenie choroby. Występuje ono rano i w nocy, najczęściej jesienią i zimą (w sezonie ogrzewania mieszkań).


Rozwiń
Co siedzi w kurzu domowym?
Kurz domowy jest najczęstszym czynnikiem wywołującym reakcje alergiczne. Zawiera niemal wszystkie znajdujące się w domu alergeny, m. in. alergeny zwierząt domowych, grzybów pleśniowych i pyłków roślin.


Miejsca gromadzenia się kurzu domowego
Zaleca się opryskiwanie takich miejsc w mieszkaniu, gdzie stężenie alergenów kurzu domowego jest najwyższe - w szczególności materace, łóżka i inne miejsca do spania, kołdry i poduszki, meble tapicerowane, dywany, wykładziny, zasłony oraz pluszowe zabawki.

baza wiedzy

ALERGICZNY
NIEŻYT NOSA (ANN)

Objawy chorobowe rozwijają się wskutek inhalacji alergenów przez osobę uczuloną. W ciągu kilku minut od kontaktu z alergenem występuje wyciek wodnistej wydzieliny, upośledzenie drożności nosa (odczuwane uczucie zatkania nosa), świąd i kichanie. Istnieje także ryzyko rozwoju ostrego i przewlekłego zapalenia zatok. Nasilenie objawów jest zależne od cech indywidualnych alergika oraz od stężenia alergenów w mieszkaniu. W ciężkich przypadkach przewlekłego alergicznego nieżytu nosa mogą występować zaburzenia snu, ograniczenie codziennej


Rozwiń

ATOPOWE ZAPALENIE
SKÓRY (AZS)

Atopowe zapalenie skóry czyli wyprysk atopowy to najczęstsza choroba skóry, której pierwsze objawy pojawiają się zwykle we wczesnym dzieciństwie. Schorzenie ma charakter przewlekły z charakterystycznymi zaostrzeniami. Szacuje się, że w Polsce na AZS choruje od 1,5 do 2,5 mln ludzi, w tym 1 – 3% osób dorosłych. Przyczyną choroby jest genetycznie uwarunkowana nieprawidłowa budowa bariery naskórkowej. Niedobór wolnych kwasów tłuszczowych w tym miejscu ułatwia przenikanie alergenów, co powoduje nasilenie stanów


Rozwiń
Objawy
 
 

Do charakterystycznych objawów należą przede wszystkim: świąd, suchość skóry, zmiany zapalne o charakterze wyprysku oraz pogrubienie naskórka (liszajowacenie). Naskórek osób z ASZ ma obniżoną zawartość ceramidów i wolnych kwasów tłuszczowych. Z tego powodu dochodzi do zmniejszonego wiązania wody w naskórku, przez co woda szybciej odparowuje. Zmniejsza się elastyczność skóry, która staje się bardziej podatna na mikrourazy i pęknięcia.



Postacie AZS
1

Niemowlęca

Jej objawy są widoczne zaraz po urodzeniu – pojawia się suchość naskórka lub zmiany skórne w postaci rumienia lub wysięku. Występują przede wszystkim w okolicach zgięcia łokciowego i podkolanowego.
2

Dziecięca

Suchości naskórka towarzyszy złuszczanie i szorstkość. W fałdach skóry i na czole można zauważyć zgrubienia skóry. Na zgięciach stawów łokciowych i kolanowych występują zmiany pęcherzykowo – grudkowe.
3

Dorosła

U dorosłych pacjentów zwykle obecne są zmiany skórne w zgięciach łokciowych i kolanowych, a także u nasady szyi. Zmiany chorobowe mogą pokrywać znaczną część ciała, przy czym są zazwyczaj szczególnie wyraźne na szyi i twarzy.
Leczenie AZS
  • Konieczność unikania alergenów i czynników drażniących
  • Codzienna pielęgnacja naskórka połączona z terapią emolientową
  • Leczenie przeciwzapalne

ASTMA

Obecność alergenów w mieszkaniu (w tym alergenów roztoczy kurzu domowego) może powodować przewlekły stan zapalny oskrzeli. U chorujących okresowo pojawia się napadowa duszność, kaszel, świszczący oddech i zwiększone wydzielanie śluzu. Ograniczenie przepływu powietrza przez oskrzela pod wpływem działania czynników środowiskowych nazywa się nadreaktywnością oskrzeli. Jest to cecha charakterystyczna astmy.


Do czynników środowiskowych sprzyjających rozwojowi astmy i powodujących nasilenie choroby należą:
  • ekspozycja na alergeny wziewne
  • infekcje układu oddechowego (głównie wirusowe)
  • zanieczyszczenia powietrza
  • spaliny
  • dieta (uczulenia pokarmowe)
Cechy i objawy

Typową cechą astmy jest zmienne i odwracalne ograniczenie przepływu powietrza przez oskrzela, zwane nadreaktywnością oskrzeli. Pojawia się samoistnie, ale także pod wpływem czynników fizycznych, chemicznych czy biologicznych.

Niekiedy zdarza się, że objawy ulegają zaostrzeniu. Charakteryzują je wzmożone duszności, nasilający się kaszel, świsty, ucisk w klatce piersiowej, który może zaburzać funkcje płuc.

kaszel
świsty
ucisk w klatce piersiowej

Przewlekłe zapalenie prowadzi do patologicznych procesów naprawczych czyli przebudowy tkanek, które pogłębiają dysfunkcję układu oddechowego. Podczas napadu astmy występuje skurcz mięśni gładkich oskrzeli, obrzęk błony śluzowej oraz nadprodukcja gęstego śluzu. Chorzy odczuwają wtedy przemijające z czasem ściskanie w klatce piersiowej.

Diagnostyka
Diagnozując astmę lekarz rozpoznaje typowe dla tej choroby objawy. Wykonuje specjalistyczne badania, które ujawniają ograniczony przepływ powietrza przez drogi oddechowe. Istotną wartość dla rozpoznania choroby ma badanie tkanek umiejscowionych w oskrzelach, które pozyskuje się poprzez wykonanie biopsji.


Przebieg choroby i leczenie

Astma jest chorobą o zmiennym przebiegu, może być schorzeniem całorocznym lub sezonowym, może być związana z podejmowanym wysiłkiem fizycznym, szkodliwym wpływem środowiska lub wystąpić jako efekt uboczny przyjmowania niektórych leków. W każdym z tych przypadków choroba może mieć zróżnicowane nasilenie - przebieg może być łagodny, umiarkowany lub ciężki.



ELIMINACJA ALERGENÓW Z OTOCZENIA
  • łagodzenie objawów
  • zmniejszenia ryzyka zaostrzeń choroby
  • ochrona przed rozwojem choroby alergicznej